Бөө нар машины сүнс дуудсан гэв үү?

Хамаатны маань дүү охин хадамд гарлаа. Амаржаад удаагүй байгаа тул асуудал ар араасаа ундарна. Нялх хүүхэд төрүүлэхэд ямархуу асуудал ундардагийг та бид юу эс андахав. Гэтэл хамгийн гол асуудал нь хадам ээж болоод байгаа гэнэ. Өнөө л шинэ бэрийн дорд үзэгдсэн явцуу суртал биз гэж бодоод нэг их тоосонгүй. Гэтэл дүү охин саяхан над руу утсаар яриад хэрхэх учраа мэдэхгүй байгаа тул туслаач гэлээ. Юу болсныг мэдчихээд хадам ээж нь тэр охинд үнэхээр том асуудал болоод байгаатай санал нэгдэв.

Дөнгөж төрөөд сар ч хүрээгүй байгаа хүүхэд чих нь өвдөөд шөнөдөө уйлах маягтай байж. Залуухан аав, ээж нь ширэглэж бариад янз янзаар л үзсэн юм байх. Гэтэл нэг орой хадам ээж нь ороод иржээ. Хүүхэд уйлаад байгааг харчихаад ээжийн хувиар тэг ингэ ч гэсэнгүй гараад явчихаж гэнэ. Тэр шөнөдөө хүүхэд урьд урьдынхаасаа илүүтэй чарлаж эцэг, эх хоёрыгоо нойргүй хонуулаад авч. Тэгтэл өглөө нь "ухаант" хадам ээж нь орж ирсэнээ "Хүүхдийн чинь сүнс зайлчихсан байна. Шөнө сүнсийг нь дуудлаа. Одоо зүгээр ээ" гэж хэлж хүү, бэр хоёрынхоо нүдийг орой дээр нь гаргаж орхив. Надаас ингэж болдог эсэх талаар асууж байна. Би ямар судлаач, сурталч нь биш ийм тийм юм хэлсэнгүй. Гэхдээ л зулай нь цоорхой нялх хүүхэд өөрийн гэсэн төрөл, сүнсээ олж амжитлаа зулай нь битүүрдэггүй гэж дуулсан юм байна. Арай ч сар хүрээгүй хүүхдийн сүнс дууддаг ёс байдаггүй л байлгүй.

Мэдээж, хүүхэд тайтгарсангүй. Аг даггүй чарласан хэвээр. Саяхан бөө болж, чухам л идийг хийж, шидийг бүтээх болоод байгаа хадам ээждээ "Таны хийгээд байгаа ажил нэг л биш ээ" гээд хэлчих зоригтой хүүхэд байхгүй нь ойлгомжтой. Ингээд итгэсэн юм шиг царайлаад, цаагуураа "Бүү үзэгдэг" гэх нь халаг хэдэн улс тэнд сандралдаж байгаа бололтой. Харанхуй бүдүүлгээрээ үлдсэн хэдэн хоосон толгойтой хүмүүс үүдэнд нь дугаарлан сууж, хийрхсэн хадам ээжийг чамгүй хөөргөддөг ч биз. Хүний амьдралд хөндлөнгөөс хөлөө дүрж болохгүйн эрхэнд дэмий л харж суухаас өөр гарц бидэнд үгүй.

Өнгөрсөн орой өнөө охин дахин утас залгаад хахаж цацан байж бас нэгэн хачирхалтай мэдээ дуулгалаа. Мэдээг сонссон даруйдаа би ч шоконд орчихов. Өнөөх бөө эмэгтэйн бага хүү жижгэвтэр машинтай юм байх. Тэрнийг нөхөр нь гуйж унаж яваад эвдэлж орхижээ. Хүүгийнхээ машиныг эвдчихсэн аав нь жаал зэм хүртсэн юм байгаа биз дээ. Тэгсэн мундаг бөө хүүхэн маань хоёрынхоо түнжинг гагнах гэсэн үү, угаасаа ухаан санаа нь булингартчихаад наад цаадхыг эргэцүүлэх тэнхэлгүй болчихсондоо ч тэр үү учиргүй хэнгэрэгээ аваад л цовхчиж гарч. Гэрийнхэн нь учрыг ололгүй хэсэг харж суугаад тарах нь тарж, үлдэх нь үлдэж. Гэтэл хадам ээж нь тайтгарсан бололтой аяга цай ууснаа "Миний хүү, наад машины чинь сүнс нь зайлчихаж. Ээж нь сая сүнсийг нь дуудчихлаа" гэх ухааны юм ярихад төрүүлсэн хүүхдүүд нь бут үсрэн гэрээсээ гарцгааж аг даггүй хөхрөлдөн унасан гэнэ.

Хэн гээч хөлдүү нөхөр тэр хийрхүү хүүхнийг бөө гэж нэрлээд, цан хэнгэрэг бариулчихсан юм бүү мэд. Хавьтсан ойртсоныхоо сүнсийг дуудаж, харагдаж үзэгдсэнийгээ үхлээр далайлган мөнгө салгасан иймэрхүү музейд тавьчихмаар улс бас цөөнгүй байдаг бололтой. Өөр дөрвөн мундаг нөхөр тэр хүүхэнтэй хамтран ажилладаг юм байх. Нэг нь хүний хувь тавиланг харж, аюул гамшиг учирч байгааг тааж мэдээд, арга засал хийснийхээ дараа нөгөө дөрөв лүүгээ ээлжлэн явуулдаг гэнэ. Нэг л хүнийг алгасвал хийсэн бүх засал нь "будаа" болдог юм байх. Нэг хүн дээр засуулах өртөг нь 99000 төгрөг гээд бодоход ганц хүн 495ооо төгрөгөөр сая нэг өвчин зовлонгоос салж, үхчихэлгүй үлдэх завшааныг олж авдаг бололтой. Сүрхий "ухаалаг" таван нөхөр нэгдчихсэн байгаа биз? Аан, тийм. Бас болоогүй ээ. Бие биедээ тэд чинь сүртэй сүртэй нэр өгсөн байгаа юм. Саран ээж, наран ээж... өөр юу юу ч билээ. Тэр таван сар нарыг гийгүүлсэн ээж нар нийлээд бөөлөөд эхлэхээр нь хавь ойрын нохой шувуу айж цочсондоо ч юм уу, эвгүйрхэж алмайрсандаа ч юм уу учиргүй боргож хуцаад сүйд болдог гэнэ. Тэгэхээр нь бэр охин "Ээж ээ, шөнө нохой боргоод унтуулсангүй. Энэ хавиар муу юм тэнээд явдаг юм болов уу" гэсэн чинь хадам хариуд нь "Аргагүй ш дээ, миний охион. Манай хашаагаар дүүрэн бурхан байгаа болохоор л тэгдэг байхгүй" гэсэн догь хариулт өгч гэнэ ээ. Бурхадаас айж хуцдаг ноход байдаг гэж дуулсан хүн байна уу, та минь? Өнөө сүрхий бөө маань бизнес нь зогсчих шахаад ирэхээр хэдэн хүүхдээ мөлжиж эхлэдэг гэнэ. Гэнэт л эрээн мяраан юм орж ирээд "Танай ээж, аав, эгч ах удахгүй үхэх нь. Та хоёрт тэрнээс болоод орлого ашиг орохгүй болох нь бушуухан дуудаж авчирч засал хийлгэ" гэж хэлээд 99000 төгрөгөө нэхдэг аж. Ядаж байхад тэр наран ээж маань таван хүүтэй. Хөвгүүд нь тус тусдаа эхнэр аваад амьдарч байгаа тул айл тус бүр бизнесийн том эх сурвалж болдог бололтой. Төвөгтэй хэрэг шүү. Юу ч хэлэхэв дээ, нээрээ.

"Та нар хүнтэй суулаа гэхэд нэг хүнтэй суухгүй, нэг хэсэг хүнтэй сууна. Тиймээс эхийг нь эцээхгүй, тугалыг нь тураахгүй харь хадам гэхгүй бүгдийг нь хүн гэж бодож, эвсэг ухаалаг хүлээж авч байгаарай" гэж ээж маань байнга хэлдэг юм. Харин сайхан ханьтай больё гээд хачин хадмуудтай болчихсон хөөрхий тэр охиныг өрөвдөхөөс өөр мэх үнэндээ алга. Хэдий хүүтэй нь амьдарч байгаа ч хаяа залгасан хадмуудын холбоо сүлбээг ганц муу бэр тасалж яахин чадна. Мулгуу ч юм шиг, мунгинуу ч юм шиг, солиотой ч юм шиг, өвчтэй ч юм шиг зүйл ярьж хийсэн энэ мэт болхидуухан сэтгэхүйтэй хүмүүс л амьдрах гэж ядаж яваа боргошуухан хэдэн борчуулыг маань давхар давхар бас мөлжиж суудаг нь харамсалтай. Заа тэгээд тэрүүнд нь итгээд байдгаа барьж гүйгээд явдаг улсын тоо ч татрахгүй байгаа нь монголчууд бидний ухааны цараа хаахна тээглэчихээд байгааг тодорхой харуулж байгаа биз.